Yılın ilk yarısında bölge start-up ekosistemi, geçtiğimiz yılın altında bir performans gösterse de MENA ekosistemi dayanıklılık testini geçti. Jeopolitik gerilimler ve makroekonomik belirsizlik yatırım kararlarını yeniden şekillendirirken sermaye akışını durdurmadı. BAE liderliği Suudi Arabistan’dan devraldı ve bölgedeki en aktif “hub” olduğunu bir kez daha ispatladı.
Yönetim Danışmanı BARIŞ SAZAKOrtadoğu ve Kuzey Afrika (MENA) bölgesinde girişim sermayesi yatırımları, 2026 yılının ilk yarısında 242 işlemle 1,7 milyar dolara ulaştı. Bu seviye, geçen yılın aynı dönemindeki 2,1 milyar dolara kıyasla yüzde18 gerilemeyi işaret etmekte. İşlem sayısındaki düşüşse daha belirgin. Toplam işlem miktarı yüzde 28 gerilemiş. Türkiye'yi de resme dahil ettiğimizde, bölgenin start-up ekosisteminin 2026'nın ilk altı ayında topladığı toplam yatırım tutarı yaklaşık 1,9 milyar dolara çıkmakta.Toplam tutardaki gerilemeye rağmen sermayenin bileşimi, ekosistemin çok daha seçici ve dengeli bir evreye girdiğini gösteriyor. Borç finansmanının toplam yatırım içindeki payı geçen yılki yüzde 44'ten bu yıl yüzde 29'a geriledi. Yani öz sermaye yatırımları, azalan toplam hacme rağmen daha büyük bir pay aldı. Bölgede jeopolitik belirsizliğin alarm seviyesinde sürdüğü bir dönemde yatırımcılar, sermayelerini daha olgun ekosistemlere, kendini kanıtlamış sektörlere ve büyüme potansiyeli net şirketlere yönlendirmeyi tercih etti.Cinsiyet dağılımı bölgenin hala en zayıf noktalarındanYılın ilk yarısının tamamına bakıldığında “fintek”, 51 işlemle 708 milyon dolar toplayarak açık ara en büyük yatırım alanı oldu. Lojistik sektörü 315 milyon dolarla ikinci oldu. Gayrimenkul sektöründeki işlemleri dijitalleştirmek ve kolaylaştırmak amacıyla kullanılan yenilikçi teknolojileri ifade eden “proptech” ise 18 işlem ve 241 milyon dolarla üçüncü sırada yer aldı. Aşama bazında tablo, erken aşama yatırımları öne çıkarmakta.172 girişim toplam 444 milyon dolar toplarken, yalnızca 11 geç aşama şirket 224 milyon dolar yatırım aldı. İş modeli tarafında B2B girişimler 140 işlemle 764 milyon dolar, B2C girişimler ise 748 milyon dolar topladı. Hibrit modeller kalan payı aldı. Cinsiyet dağılımı ise bölgenin hala en zayıf noktalarından biri. Kadın kurucuların girişimleri 14 işlemde yalnızca 2,5 milyon dolar topladı.Ülke bazında BAE, bölgedeki liderliğini bu yıl daha da pekiştirdi. BAE merkezli girişimler 83 işlemle 1,2 milyar dolar topladı. Bu, bölgedeki toplam yatırımın yaklaşık yüzde 70'ine ve geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 125'lik bir artışa denk geliyor.Fintek, 20 işlem ve 409 milyon dolarla BAE'nin en büyük sektörü oldu. Lojistik sektörü iki işlem ve 300 milyon dolarla ikinci, proptech ise 13 işlem ve 215 milyon dolarla üçüncü sırada yer aldı. Bölgedeki geç aşama işlemlerin sekizi BAE'de gerçekleşti. Bu da ülkenin ölçeklenme aşamasındaki şirketler için ana durak haline geldiğini gösteriyor. Hürmüz krizinden fazlasıyla etkilenmesine rağmen, BAE ekonomisi stres testinden geçmiş görünmekte.İkinci Trump dönemiyle Suudi Arabistan’a yoğunlaşan ilgi, gelecek için olumlu sinyaller vermişti. Dünyanın en büyük bankalarının, hedge fonlarının, savunma sanayi şirketlerinin yanında Tesla, Google, OpenAI, Nvidia, Uber, Blackrock, Blackstone gibi Fortune 500 şirketlerinin yöneticileri Başkan Trump ile birlikte Riyad’da devasa iş anlaşmalarına imza atmıştı.Suudi Arabistan, olağanüstü geçen 2025'in ardından daha mütevazi bir dönem geçirdi. 80 işlemle 259 milyon dolar toplanırken bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 81 geriledi. Ancak bu keskin düşüş, 2025'te birkaç dev işlemin desteklediği olağandışı performansın sonucu olarak okunmalı. Fintek yine Suudilerin en büyük sektörü oldu ve 13 girişim toplam yatırımın yüzde 68'ine denk gelen 176 milyon dolar topladı.E-hizmetler 15,2 milyon dolarla ikinci, sağlık teknolojileri ise 14 milyon dolarla üçüncü sırada yer aldı. Suudi Arabistan'da bu dönemde hiç geç aşama işlem gerçekleşmedi. Bu önemli bir işaret fişeği. Erken aşama girişimler 69 işlemle 201 milyon dolar toplayarak pazara damgasını vurdu.Mısır'da ekosistem, sermayeye erişimin sınırlı kaldığı zorlu bir ekonomik ortamda faaliyetini sürdürdü. Ülke girişimleri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 11'lik bir düşüş ile 158,9 milyon dolar topladı. Buna karşın Mısır, toplam 53 milyon dolarlık iki geç aşama işlem türetti. Fintek sektörü yedi işlemle 82,3 milyon dolarla yine liderliğini korurken, e-ticaret üç işlemle 50,2 milyon dolarla ikinci sırada yer aldı.2026'nın ilk yarısı, MENA ekosisteminin dayanıklılığını beklenmedik ölçüde test etti. Jeopolitik gerilimler ve makroekonomik belirsizlik yatırım kararlarını yeniden şekillendirse de sermaye akışını durdurmadı; yatırımcılar daha seçici davranarak sermayelerini olgun ekosistemlere, kanıtlanmış sektörlere ve daha güçlü temellere sahip şirketlere yoğunlaştırdı. Bölgesel istikrarın ikinci yarıda güçlenmesi halinde, aktif bir yatırım hattı, kullanıma hazır taze sermaye ve gündemdeki birkaç önemli halka arz ve çıkış işlemiyle ekosistemin ivme kazanabileceğini düşünüyorum.Türkiye: İlk yarıda belirgin yavaşlamaTürkiye'de girişim sermayesi yatırımları, 2026'nın ilk yarısında 87 işlemle 172 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Bu rakam, 2024'teki 1,1 milyar dolarlık ve 2025'teki 609 milyon dolarlık yıllık toplamlarla karşılaştırıldığında, ekosistemin belirgin biçimde yavaşladığını ortaya koyuyor. Sermaye dağılımı da son derece yoğunlaşmış durumda. Yalnızca altı girişim (Grand Games, TaleMonster Games, Fimple, Lucida AI, Dataroid ve Brix) toplam yatırım değerinin yüzde 75'ini oluşturdu. Listenin başındaki Grand Games tek başına 70 milyon dolar topladı. TaleMonster Games 30 milyon dolarla onu izledi.Sektörel tabloda oyun, toplam fonlama hacminin yüzde 65'ini alarak açık ara lider konumda. Yapay zekâ ve fintek onu izlemekte. Ancak işlem sayısına bakıldığında tablo tersine dönüyor. 33 işlemle yapay zekâ, sağlık teknolojileri (12 işlem) ve oyun (7 işlem) önünde en aktif alan. Bu ayrışma, Türkiye'de sermayenin az sayıda büyük oyun şirketinde yoğunlaştığını, buna karşın girişimci ve yatırımcı ilgisinin daha geniş bir tabana yayıldığını gösteriyor.Türkiye'nin bu dönemdeki en büyük işlemi 70 milyon dolarla sınırlı kalırken, BAE'de Cadena'nın 275 milyon dolarlık yapay zekâ-fintek mega yatırımı bölge genelinde çok daha büyük işlemlerin mümkün olduğunu gösterdi. MENA sıralamasında Türkiye, İsrail ve BAE'nin bulunduğu üst ligin bir basamak gerisinde, Suudi Arabistan'a yakın ama onun altında, Mısır ve Fas'ın üzerinde bir konumda. Avrupa ile kıyaslandığında ise Türkiye, İngiltere'nin 16 milyar dolarlık ya da Almanya ve Fransa'nın 5 milyar doları aşan hacimlerinden çok uzakta. Ölçek olarak Norveç ve Estonya gibi daha küçük ekosistemlerle aynı ligde konumlanıyoruz.Fon tarafında tablo daha karma bir görünüm sunuyor. Yılın ilk yarısında 54 yeni girişim sermayesi yatırım fonu (GSYF) kuruldu ve aktif fon sayısı 602'ye ulaştı. Bu fonlar işlemlerin yaklaşık yüzde 44'ünde yer alarak varlıklarını güçlü biçimde sürdürdü. Buna karşılık geleneksel VC fonu kuruluşu ilk yarıda tamamen durdu. Türk VC'lerinin sermaye dağıtımında diaspora varlığı daha belirginleşti. Kurumsal girişim sermayesi (CVC) tarafında ise yalnızca bir yeni fon (Future of Mobility Fund) kuruldu. Toplam CVC sayısı 97'ye çıkarken, CVC ve kurumsal yatırımcıların işlemlere katılım oranı yüzde 25'e geriledi. Bu oran 2023'te yüzde 40 seviyesindeydi.Yatırım tarafındaki yavaşlamaya karşın çıkış ve birleşme-satın alma faaliyetleri son derece güçlü bir görünüm sergiledi. İlk yarıda 66 işlemle 1,1 milyar dolarlık birleşme-satın alma gerçekleşti. Bu meblağ, 2025'in tamamındaki 508 milyon doları geride bıraktı ve 2024'ün 709 milyon dolarlık toplamına yaklaştı. Dönemin öne çıkan işlemleri arasında Uber'in GetirYemek'i satın alması ve Loom Games'in satışı yer alırken, en dikkat çekici anlaşma bugüne kadar 250 milyon doları üstü fon toplayan Bluecore'un Insider One tarafından satın alınması oldu. Segmentify, BMT-BAPS, Bluedot ve Glocalzone gibi şirketlerin gerçekleştirdiği çıkışlar da ya
