ABD'de enflasyon verilerinin beklentilerin altında gelmesi Fed'in faiz artırım beklentilerini ötelese de, ABD-İran geriliminin tırmanması ve teknoloji hisselerindeki sert dalgalanmalar küresel piyasalarda risk iştahını sınırladı. Petrol ve altın fiyatları ile borsalar jeopolitik gelişmelerin etkisi altında hareket etti
Küresel piyasalar, ABD de açıklanan makroekonomik verilerin ülkede enflasyonun yavaşladığını ortaya koymasına karşın, artan jeopolitik gerilimler ve dünya genelinde teknoloji hisselerinde görülen sert dalgalanmaların etkisiyle karışık seyir izliyor. ABD de Tüketici Fiyat Endeksinin (TÜFE) ardından Üretici Fiyat Endeksinin de (ÜFE) beklentilerin altında gelmesi ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artırımlarını öteleyebileceğine yönelik öngörüleri desteklerken, bu durum küresel piyasalarda risk iştahını artıran önde gelen sebepler arasında yer aldı. Ülkede TÜFE ve ÜFE verileri açıklanmadan önce para piyasalarında Fed in faiz artırımına gideceğine yönelik fiyatlamalar eylül ayından aralık ayına ötelendi. ABD/İsrail-İran Savaşı nın fiyatlar üzerindeki sınırlı etkisi, Fed in olası bir parasal sıkılaşma hamlesini ertelemek için daha fazla alana sahip olacağı görüşünü güçlendirdi. Diğer taraftan ABD’nin İran’a saldırıları yoğunlaştırmasından dolayı Ortadoğu da gerilim artması piyasalardaki satış baskısında etkili oldu. Tırmanan gerilim göz önüne alındığında enflasyondaki gerilemenin geçici olabileceği tahmin ediliyor. JEOPOLİTİK GELİŞMELER PİYASALARIN ODAĞINDA ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), saat 22.00 de (ABD doğu saatiyle 15.00 te) İran a yönelik ikinci saldırı dalgası başlatıldığını bildirdi. İran Devrim Muhafızları Ordusu Sözcüsü Tuğgeneral Hüseyin Muhibbi ise ülkesinin saldırılara karşı yürüttüğü misilleme operasyonlarının ABD nin bölgedeki saldırı altyapısını yok etmeye odaklandığını ifade etti. Dün New York borsasında teknoloji hisselerinde görülen yükselişlere karşın yeni günde Asya borsalarında işlem gören teknoloji hisselerinde görülen sert düşüşler de piyasalardaki yön arayışında önemli rol oynadı. Öte yandan ABD Kongresinde düzenlenen oturuma katılan ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Kevin Warsh, yapay zeka yatırımlarından kaynaklanan fiyat baskılarının kısa vadede fiyatları artırabileceğini ancak bunun enflasyonist olmayabileceğini söyledi. ABD de bu hafta açıklanan TÜFE ve ÜFE verilerine de değinen Warsh, Herhangi bir merkez bankası, verilerin doğru yönde seyretmesinden memnun olurdu. Benim görüşüme göre, bunların hepsi temel enflasyonun durumuna ilişkin kusurlu göstergeler. diye konuştu. Warsh, bu nedenle para politikasının işleyişini gözden geçirmek için oluşturulan çalışma gruplarından birinin verilere odaklanacağını aktardı. Warsh, görevde olduğu sürece enflasyonun kalıcı olmayacağına vurgu yaptı. ENFLASYON VE PETROL GELİŞMELERİ ALTINI BASKILIYOR New York Fed Başkanı John Williams da enflasyonun zirve yaptığı ve gelecek çeyreklerde kademeli olarak gerilemesini beklemek için cesaret verici nedenler olduğunu ifade etti. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook ise yakın zamanda dezenflasyon işaretleri görülmemesi halinde harekete geçmeye hazır olduğunu belirtti. Fed, Amerikan ekonomisindeki mevcut duruma ilişkin değerlendirmelerin yer aldığı Bej Kitap raporunun temmuz sayısını yayımladı. Raporda, ABD nin çoğu bölgesinde genel ekonomik faaliyetin hafif ila orta düzeyde arttığı bildirildi. Diğer taraftan Uluslararası Para Fonu (IMF), Ortadoğu daki savaşın küresel petrol piyasasında son yılların en büyük aksamasına yol açmasına rağmen, düşen talep, artan üretim ve stokların kullanılması gibi faktörlerin etkisiyle petrol fiyatlarında daha büyük bir sıçrama yaşanmadığını, ancak tamponların büyük bölümünün artık tükenmiş durumda olduğunu bildirdi. Bu gelişmelerle ABD nin 10 yıllık tahvil faizi yatay seyirle yüzde 4,56 da, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,3 azalışla 83,7 dolarda seyrediyor. ABD nin İran a yeni hava saldırıları başlatmasıyla petrol fiyatlarında dalgalanmalara neden oluyor. Petrol fiyatlarındaki son gerilemeye rağmen yüksek seviyelerin korunması, enflasyonist riskleri canlı tutarken, Fed in faiz artırımı beklentileri azalsa da fiyatlamalardan çıkmadı. Bu durum doları desteklerken, altın fiyatları üzerinde baskı oluşturuyor. Bu gelişmeyle dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 100,5 seviyesinde seyrederken, altının onsu yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 31 dolardan işlem görüyor. NEW YORK BORSASI POZTİF SEYRETTİ New York borsası, ABD de enflasyonun yavaşladığına işaret eden verilerin yanı sıra güçlü şirket bilançolarının desteğiyle günü yükselişle tamamladı. Morgan Stanley nin net karı ikinci çeyrekte yıllık yüzde 58 artarak 5,6 milyar dolara çıkarken, net geliri yüzde 27 artışla 21,3 milyar dolara ulaştı. Finansal sonuçlarının piyasa beklentilerini aşmasına karşın Morgan Stanley nin yüzde 0,4 lük sınırlı yükseliş kaydetti. Varlık yönetim şirketi BlackRock ın hisseleri ikinci çeyrekte beklentilerin üzerinde finansal sonuçlar açıklamasının ardından yüzde 6,6 değer kazandı. PayPal Holdings in hisseleri de ödeme şirketi Stripe ile özel sermaye şirketi Advent International ın, şirketi hisse başına 60,50 dolardan satın almak için ortak teklif sunduğuna ilişkin haberlerin ardından yüzde 17,2 yükseldi. Bu gelişmelerle, Dow Jones endeksi yüzde 0,29, S&P 500 endeksi yüzde 0,38 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,62 değer kazandı. ABD de endeks vadeli kontratlar gün yükselişle başladı. AVRUPA BORSALARI FRANSA HARİÇ GERİLEDİ Avrupa borsaları, Ortadoğu da çatışmaların devam etmesinden kaynaklı negatif etkilerle dün satış ağırlıklı seyretti. Makroekonomik veri tarafında Avro Bölgesinde mayıs ayına ilişkin sanayi üretimi beklentilerin aksine aylık yüzde 0,2, yıllık yüzde 1,2 azaldı. Fransa da CAC 40 endeksi yüzde 0,19 değer kazanırken, İngiltere de FTSE 100 endeksi yüzde 0,13, Almanya da DAX 40 endeksi yüzde 0,59 ve İtalya da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,85 değer kaybetti. Avrupa da endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı. ASYA BORSALARI HONG KONG HARİÇ NEGATİF SEYREDİYOR Asya borsalarında ise teknoloji hisselerinde yaşanan düşüşün etkisiyle satış ağırlıklı bir seyir öne çıkıyor. Güney Koreli şirket SK Hynix in hisseleri yüzde 12, Samsung Electronics in hisseleri yüzde 8,6 geriledi Japonya da, yapay zeka destekli ekipman üreticisi Advantest in hisseleri yüzde 5,4 fazla değer kaybetti. Diğer Japonya merkezli yatırım ve teknoloji şirketi SoftBank Group un hisseleri 6,2, elektronik şirketi Tokyo Electronun hisseleri yüzde 6,1 ve yarı iletken üreticisi Renesas Electronics in hisseleri yüzde 6,1 geriledi. Dünyanın önde gelen çip üreticisi Tayvanlı TSMC nin net karı yılın ikinci çeyreğinde 706,6 milyar Tayvan dolarına yükseldi. Piyasa beklentileri 623,7 milyar dolar seviyesindeydi. Öte yandan Güney Kore Merkez Bankası, değer kaybeden won u istikrara kavuşturmak ve süregelen enflasyon baskısına karşı koymak amacıyla politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 2,75 e yükseltti. Banka böylece politika faizini 3,5 yıl aradan sonra ilk kez artırdı. Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,6, Güney Kore de Kospi endeksi yüzde 6,8, Çin de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,8 değer kaybederken, Hong Kong da Hang Seng endeksi yüzde 1,9 yükseldi. BORSA SALI GÜNÜ GERİLEDİ Salı günü satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,09 değer kaybederek 14.079,97 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise salı akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,1 geriledi. Dolar/TL dün günü yatay seyirle 47,0370 ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 47,0430 dan işlem görüyor. Dün yurt içinde 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik Günü nedeniyle piyasalar kapalıydı. Analistler, bugün yurt içinde bütçe dengesi yurt dışında ise Avro Bölgesinde dış ticaret dengesi, ABD de perakende satışlar başta olmak üzere veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.000 ve 13.900 puanın destek, 14.200 ve 14.300 puan seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti. *Haberin görseli AA dan alınmıştır.
