Forbes, Türkiye'nin DOA Sistemini Dünyaya Örnek Gösterdi
Forbes dergisi, Türkiye'nin Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi'ni küresel tedarik zincirindeki kırılganlığı azaltan ve kritik hammaddelere erişimi güçlendiren bir model olarak tanıtmıştır. Sistem, özel sermayeye ve genişletilmiş üretici sorumluluğuna dayandığı için vergi mükellefleri üzerinde yük oluşturmamakta, aynı zamanda yerli teknoloji sektörü için yeni fırsatlar sunmaktadır. DOA'nın dijital altyapısı ve verimliği sayesinde Türkiye ekonomisine yılda 1 milyar dolar katkı sağlayabilecek olması beklenmektedir.
Forbes dergisi, Türkiye'nin Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi'ni uluslararası arenada öne çıkan bir model olarak değerlendirmiştir. Wesley Alexander Hill imzasıyla yayımlanan analizde, geri dönüşümün yalnızca çevresel bir mesele olmadığı, aksine sanayi üretimi, ulusal güvenlik ve kritik hammaddelere erişim açısından stratejik bir araç olduğu vurgulanmıştır.
Analizde alüminyum, lityum, bakır ve kalay gibi üretim, enerji, teknoloji ve savunma sanayi için kritik öneme sahip malzemelerin ekonomiye yeniden kazandırılmasının önemine dikkat çekilmiştir. Bu yaklaşım, ülkelerin hammaddede dışa bağımlılığını ve küresel tedarik zincirlerindeki kırılganlığını azaltabilecektir.
Türkiye'nin DOA Sistemi, ulusal ölçekte uygulanabilecek en güçlü örneklerden biri olarak tanımlanmıştır. Sistemin en önemli avantajı, kamu finansmanı yerine özel sermayeye ve genişletilmiş üretici sorumluluğuna dayanması nedeniyle vergi mükellefleri üzerinde ek yük oluşturmamasıdır. QR kodlar, uçtan uca takip sistemi, Depozito İade Makineleri ve mobil cüzdan entegrasyonu gibi dijital teknolojiler, vatandaşların katılımını kolaylaştırarak toplama verimliliğini arttırmıştır.
Forbes analizinde, Türkiye modeli Batılı ülkelerin kendi ihtiyaçlarına göre uyarlayabileceği bir yol haritası olarak sunulmuştur. Mevcut perakende noktaları ve belediye tesisleri modern dijital takip teknolojileriyle entegre edilerek benzer sistemler kurulabilir. Özel kaynaklar aracılığıyla finanse edilen böyle bir sistem, çevresel uygulama olmanın ötesinde sanayi altyapısının ayrılmaz bir parçası haline gelebilir.
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, DOA Sistemi'nin yerli teknoloji sektörü için de önemli bir araç olduğunu belirtmiştir. Türkiye, tek bir tedarikçiye bağımlı kalmak yerine rekabete açık bir model benimsemiş, son iki yılda farklı Türk üreticileri sertifikasyon süreçlerini tamamlayarak yerli Depozito İade Makineleri üretmeye başlatmıştır. Yerli üreticilerin ihracat pazarlarını hedeflemesi, geri dönüşüm teknolojileri alanında yeni bir sanayi ekosisteminin oluşmasına yol açacaktır.
Öztürk, sistemin tam kapasiteyle faaliyete geçmesiyle yılda yaklaşık 1 milyar dolar ekonomik katkı sağlanacağını ve böylelikle cari açığın düşürülmesine katkı sunacağını belirtmiştir.
