Türkiye ve Irak petrol işbirliğinde yeni dönem: Eski anlaşma bitiyor, kapsamlı hattı müzakere ediliyor
Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar, mevcut Türkiye-Irak Petrol Boru Hattı Anlaşması'nın uzatılmayacağını açıkladı. Tahkim sürecinde 2014-2018 dönemi hesaplamalarla kapanacak, yeni ve daha kapsamlı bir anlaşma müzakereleri devam ediyor. Irak'ın 750 bin varillik taşıma talebine karşılık, Türkiye yeni hattın Basra'ya uzatılması, doğal gaz taşımacılığı ve Körfez ülkelerinin sisteme dahil edilmesi gibi geniş kapsamlı projeler önermiştir.
Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan başkanlığında düzenlenen kabin toplantısından sonra Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye-Irak petrol boru hattı konusunda kritik açıklamalar yaptı.
Mevcut Irak-Türkiye Petrol Boru Hattı (ITP) Anlaşması'nın uzatılmayacağını vurgulayan Bayraktar, aynı şartlarla devam etme niyetinde olmadıklarını belirterek, "Bu anlaşma tahkime götüren bir süreci oluşturdu. Yeni ve daha kapsamlı bir anlaşmaya ihtiyaç var" dedi.
Tahkim süreci açısından bakıldığında, 2014-2018 dönemine ilişkin tarafların alacak ve borçlarının faiz hesaplamalarıyla birlikte Washington'da sürdürülen tenfiz davasında netleşeceği ifade edildi. Hesaplamalar tamamlandıktan sonra bu dönem kapanacak, 2018 sonrasına ilişkin tahkim davası ise devam edecektir.
Bayraktar, Irak tarafına yaklaşık bir yıl önce yeni anlaşma taslağı gönderdiğini ancak Irak'taki seçim süreci ve yeni hükümetin kurulması nedeniyle müzakerelerin uzadığını açıkladı. Geçici bir çözüm olarak BOTAŞ'ın Irak petrolünü bir yıl boyunca taşımasını teklif ettiklerini, bu süre içinde kapsamlı yeni bir boru hattı anlaşmasının sonuçlanmasını hedeflediklerini belirtti.
Yeni anlaşma yalnızca petrol taşımacılığıyla sınırlı olmayacaktır. Irak'ın günlük 750 bin varillik taşıma kapasitesi talebini karşılamaya hazır olduğu ifade edilen Bakanm, mevcut 180-200 bin varillik kapasiteyi önemli ölçüde artırabileceklerini söyledi.
Projelerin kapsamına bakıldığında, hattın Basra'ya kadar uzatılması, taşıma kapasitesinin 2,5 milyon varile çıkarılması, Körfez ülkelerinin sisteme dahil edilmesi ve petrol hattının yanına doğal gaz boru hattı inşa edilmesi gibi önemli hedefler bulunmaktadır.
Bayraktar ayrıca Katar başta olmak üzere farklı kaynaklardan doğal gazın Türkiye üzerinden taşınmasına yönelik seçeneklerin de değerlendirildiğini belirtti. Tahkim süreci, bu kapsamlı müzakerelerin bir parçası olarak ele alınacaktır. BOTAŞ'ın geçici taşıma teklifine ilişkin Irak tarafıyla bazı teknik hususların henüz sonuçlanmadığı ancak kalan sorunların da yakında çözüleceği beklenmektedir.