Bavi Tayfunu: Çin'de 2 milyona yakın kişi tahliye edildi
Bavi Tayfunu'nun Çin'in Zhejiang eyaletine yaklaşması nedeniyle geniş çaplı tahliye operasyonu başlatıldı. Zhejiang'da 1,7 milyon, komşu Fujian eyaletinde 100 binden fazla kişi riskli bölgelerden çıkarıldı. Tayvan, Japonya ve Filipinler de tayfundan etkilenirken, bölgesel lojistik hatlar ciddi aksamalarla karşı karşıya kaldı.
Çin'in Doğu Kıyıları Tayfunun Pençesinde
Bavi Tayfunu'nun Zhejiang eyaletindeki Wenzhou kenti yakınlarına yaklaşması üzerine Çin yönetimi geniş çaplı tahliye operasyonu başlattı. Saatte 144 kilometreye ulaşan rüzgârlarla ilerleyen tayfun, Wenling kentinin güneydoğusunda konumlanırken ciddi hasar ve can kaybı riski oluşturmaktadır. Zhejiang'da 1,7 milyondan, Fujian eyaletinde ise 100 binden fazla kişi tahliye edildi. Ek olarak Şanghay'da 34 bin, Pekin'de 100 binden fazla kişi önlem amaçlı evlerinden çıkarıldı.
Zhejiang Eyaletinde Hayat Durdu
Tayfunun en yoğun şekilde etkilediği Zhejiang eyaletinde eğitim, iş hayatı, toplu ulaşım ve açık hava etkinlikleri askıya alındı. Eyalet genelinde 400'den fazla uçuş ile onlarca tren seferi iptal edilirken, feribot seferleri durduruldu. Tayfunun yaklaşık 10 milyon kişinin yaşadığı Wenzhou çevresinden karaya çıkması beklenmektedir. Kentte mağazaların kepenkleri güçlendirilmiş, binaların camları koruma altına alınmış ve kıyı bölgelerine giriş sınırlandırılmıştır.
Çin Ulusal Meteoroloji Merkezi, tayfun için dört kademeli sistem içinde ikinci en yüksek seviye olan turuncu alarmı yayımlarken, şiddetli yağışlar için yılın ilk kırmızı alarmını duyurdu. Çin yönetimi Zhejiang ve Fujian'daki tahliye, arama kurtarma ve afet yardımı çalışmaları için 40 milyon yuan tutarında merkezi kaynak ayırdı. Fujian'da 17 binden fazla acil müdahale personeli hazır bekletildi.
Tayvan'da Geniş Çaplı İptal ve Hasarlar
Bavi, Tayvan'ın kuzeyinden geçerken adada 14 bin 200'den fazla kişi tahliye edildi. Dağlık bölgeler, Hualien çevresi ve Taichung'daki riskli yerleşimler boşaltıldı. Tayvanlı yetkililer tayfun nedeniyle en az 113 kişinin yaralandığını açıklamıştır. Yaralanmaların önemli bölümü motosiklet ve bisiklet kazaları, düşmeler ve uçan cisimlerin çarpması sonucu meydana gelmiştir.
Ulaşım ağı ciddi şekilde aksatıldı. Adadaki 282 iç hat uçuşunun tamamı ile yaklaşık 920 uluslararası uçuş iptal edildi. Başkent Taipei yakınındaki Taoyuan Uluslararası Havalimanı'nda faaliyetler büyük ölçüde durmuş, hızlı tren seferleri azaltılmış programla devam etmiştir. Elektrik kesintilerinden etkilenen hane ve tesislerin sayısı 170 bini aştı. Meteoroloji uzmanları kuzey kıyılarında dalga yüksekliğinin 10 metreye ulaşabileceği ve bazı bölgelerde toplam yağışın bir metreye yaklaşabileceği uyarısında bulundu.
Japonya ve Filipinler'deki Etkiler
Bavi, Çin'e yönelmeden önce Japonya'nın güneybatısındaki Sakishima Adaları'nı kuvvetli rüzgâr ve sağanak yağışla etkiledi. Okinawa genelinde 200'den fazla uçuş iptal edilirken, Miyako bölgesi en ağır etkilenen yerler arasında yer aldı. Okinawa'da 18 binden fazla hane ve tesiste elektrik kesintisi yaşandı. Japon yetkililer yüksek dalga, fırtına kabarması ve kuvvetli rüzgâr uyarısı yayımlamıştır.
Filipinler'de ise Bavi'nin etkisini artırdığı muson yağışları sel ve toprak kaymalarına yol açtı. Ülkede en az 17 kişi hayatını kaybederken, kayıp kişileri arama çalışmaları devam etmektedir. Sarangani ve Lanao del Sur bölgelerindeki toprak kaymalarında evler toprak altında kalmış, Bukidnon'da ise iki kişi sel sularında boğulmuştur. Yaklaşık 11 bin kişi 77 acil barınma merkezine yerleştirilmiştir.
Lojistik Ağında Krizin Boyutları
Zhejiang, Fujian, Şanghay, Tayvan ve Okinawa'daki uçuş, demiryolu ve deniz ulaşımı kısıtlamaları bölgesel lojistik ağında kısa süreli gecikme riski oluştururken, lojistik hatlar ciddi baskı altında kalmaktadır. Tayvan'daki uluslararası uçuşların durması hava kargo trafiğini etkilerken, Çin'in doğu kıyılarında tren ve feribot seferlerinin iptal edilmesi kara ve deniz taşımacılığında aksamalara yol açmıştır.
Tayfunun ekonomik etkisi, kara çıkışının ardından limanlar, fabrikalar, enerji hatları ve tarım alanlarında oluşabilecek hasarın belirlenmesiyle netleşecektir. Şu aşamada yetkililerin önceliği can kaybını önlemek ve kritik altyapıyı korumaktan ibarettir.
Sonraki Aşamalar ve Riskler
Bavi'nin cumartesiyi pazara bağlayan saatlerde Wenzhou çevresinden karaya çıkması beklenmektedir. Tayfunun karaya ulaştıktan sonra zayıflayarak iç kesimlere ilerlemesi öngörülmüştür. Ancak rüzgâr hızının düşmesi tehlikenin tamamen sona erdiği anlamına gelmemektedir. Tayfunun geniş yağış bantları Zhejiang, Fujian ve Çin'in kuzeyindeki bölgelerde sel, nehir taşkını ve toprak kayması riski oluşturmaya devam edecektir. Yetkililer pazar günü boyunca kıyı bölgelerinden uzak durulmasını ve zorunlu olmayan yolculukların ertelenmesini tavsiye etmektedir.
