AB, Meta'nın bağımlılık yaratan tasarım unsurlarını inceliyor
Avrupa Birliği, Instagram ve Facebook'taki sonsuz kaydırma, otomatik oynatma ve kişiselleştirilmiş öneri sistemleri gibi tasarım özelliklerinin Dijital Hizmetler Yasası'nı ihlal ettiğini belirledi. AB, bu özelliklerin özellikle çocuklar ve hassas kullanıcı grupları için fiziksel ve ruhsal sağlığa zarar verebildiğini vurguluyor. Meta'nın mevcut risk azaltma önlemleri yetersiz bulunurken, şirket savunma hakkını kullanarak yazılı yanıt verebilecek.
Avrupa Komisyonu, Meta'nın Instagram ve Facebook platformlarında kullanıcıları sistematik olarak uygulamada tutmak amacıyla tasarlanmış bazı özelliklerin Dijital Hizmetler Yasası'nı ihlal ettiği yönünde ön bulgulara ulaştı. İncelemenin odağında sonsuz kaydırma, otomatik oynatma, anlık bildirimler ve yüksek düzeyde kişiselleştirilmiş öneri sistemleri yer almaktadır.
AB'nin değerlendirmesine göre, söz konusu tasarım unsurları kullanıcıları, özellikle de çocukları ve hassas grupları platformda daha uzun süre tutmak için bilinçli olarak optimize edilmiştir. Sonsuz kaydırma ve otomatik oynatma gibi özellikler, sağlıksız alışkanlıkları ve kompulsif kullanım davranışlarını beslemektedir. Reels ve hikâyeler gibi formatların tasarımı ise aşırı ve zorlayıcı kullanımı teşvik edebilecek niteliktedir.
Komisyon, Meta'nın bu tasarım unsurlarının taşıdığı riskleri yeterince değerlendirmediğini belirtmiştir. Reşit olmayan kullanıcıların gece saatlerinde platformda harcadığı süreye ilişkin mevcut veriler göz ardı edilmiş, çocukların ruhsal ve fiziksel iyilik halinin olumsuz etkilenme riski hafife alınmıştır.
Meta tarafından mevcut olarak sunulan risk azaltma önlemleri AB tarafından yetersiz bulunmuştur. Zaman yönetimi araçları kolayca devre dışı bırakılabilmekte ve kullanım süresinde anlamlı bir azalma sağlamamaktadır. Ebeveyn denetim araçları ise yalnızca teknik bilgiye sahip ebeveynler tarafından etkili biçimde kullanılabilmektedir. Güvenlik merkezi aracılığıyla sunulan ruh sağlığı kaynakları ve bilgilendirmeler de riskleri gidermek için yetersizdir.
Avrupa Komisyonu, Meta'nın otomatik oynatma ve sonsuz kaydırma gibi temel özellikleri varsayılan olarak devre dışı bırakması, etkili ekran molaları uygulaması ve öneri algoritmasının etkileşim odaklı yapısını zayıflatması gerektiğini önermiştir.
Süreç henüz kesin karar aşamasına ulaşmamıştır. Meta, savunma hakkını kullanarak dosyayı inceleyebilecek ve yazılı yanıt verebilecektir. Avrupa Dijital Hizmetler Kurulu da değerlendirme sürecine katılacaktır. Ön bulguların nihai karara dönüşmesi halinde, Meta'ya küresel yıllık cirosunun yüzde 6'sına kadar para cezası uygulanabilecektir.
