KAAN'ın F110 Motor Satışı ABD Kongre İncelemesinden Geçti
Türkiye'nin milli muharip uçağı KAAN'a tedarik edilecek F110 motorlarının satışı, ABD Kongre'sinin 15 günlük inceleme sürecini başarıyla tamamladı. 9 Kongre üyesi tarafından sunulan engelleme tasarısı, inceleme döneminde gündemine alınmadığından satış süreci herhangi bir yasal engelle karşılaşmadan ilerlemeye devam edecek.
Türkiye'nin milli muharip uçağı KAAN'a tedarik edilecek F110 motorlarının satış süreci kritik bir eşiği aştı. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın 24 Haziran 2026'da Kongre'ye yaptığı resmi bildirimin ardından başlayan 15 günlük inceleme dönemi tamamlandı. Bu süreçte satışın durdurulmasına yönelik herhangi bir karar alınmadı.
İnceleme Dönemi ve Engelleme Girişimi
NATO müttefiklerine yönelik silah satışlarında uygulanan standart 15 günlük inceleme prosedürü boyunca, Kongre üyeleri satışın engellenmesi amacıyla ortak karar tasarısı sunma yetkisine sahipti. Demokrat Parti Nevada Temsilcisi Dina Titus öncülüğünde 9 Kongre üyesi, Temsilciler Meclisi ve Senato'ya ortak bir tasarı sundu. Bu tasarıda, ABD yönetiminin Türkiye'ye yapmasını planladığı belirli savunma malzemeleri ve hizmetlerinin satışının engellenmesi talep ediliyordu.
Ancak söz konusu tasarı, inceleme süresi içinde Temsilciler Meclisi veya Senato gündemine alınmadı. Böylece 15 günlük inceleme süresinin sona ermesiyle, F110 motorlarının satış süreci Kongre'de herhangi bir yasal engelle karşılaşmadan ilerlemeye devam etti.
F110 Motor Satışının Kapsamı
Satış bildirimine dahil edilen paket, motorların KAAN savaş uçağına entegrasyonu, montajı, dış modifikasyonu, test işlemleri ve sertifikasyon faaliyetlerini kapsamaktadır. Anlaşmaya teknik veri paylaşımı ve ilgili savunma hizmetleri de dahildir. Bu kapsamda tedarik sadece fiziksel motor satışından ibaret değildir; platformaya uyarlanması için gerekli teknik altyapı ve mühendislik desteğini de içermektedir.
Engelleme Girişimine İmza Atanlar
Satışı durdurmayı hedefleyen ortak karar tasarısına imza atan Kongre üyeleri arasında Türkiye'ye yönelik savunma satışlarına geçmişte itiraz edenler bulunmaktadır. Brad Sherman, Dina Titus, Chris Pappas ve Jim McGovern gibi isimler daha önceki F-16 satış süreçleri başta olmak üzere Türkiye'ye yönelik çeşitli savunma ihracatlarına karşı tutumlarıyla tanınmaktadırlar. Jim Costa, Josh Gottheimer, Mike Quigley ve George Latimer ise benzer girişimlerde yer alan diğer imzacılardır.
ABD'de Yabancı Silah Satışı Prosedürü
ABD'de yabancı ülkelere yönelik büyük çaplı silah satışları, Dışişleri Bakanlığı'nın Kongre'ye resmi bildiriminde bulunmasının ardından belirli bir inceleme sürecine tabidir. NATO müttefiklerine yapılacak satışlarda bu süre 15 gün olarak belirlenmişdir.
Bu inceleme dönemi içinde Kongre üyeleri, satışın engellenmesi amacıyla ortak karar tasarısı sunabilmektedir. Ancak böyle bir tasarının etkili olabilmesi için öncelikle Temsilciler Meclisi ve Senato'da kabul edilmesi, ardından Başkan tarafından imzalanması gerekmektedir. Başkanın tasarıyı veto etmesi halinde ise Kongre'nin vetoyu aşabilmesi için Temsilciler Meclisi'nde üçte iki çoğunlukla en az 290, Senato'da ise 67 oy gereklidir.
Sonuç ve Sonraki Aşamalar
F110 motorlarının satışını engellemeyi hedefleyen ortak karar tasarısı, inceleme süresi içinde Kongre gündemine alınmadığından herhangi bir yasama süreci başlatılamadı. 15 günlük inceleme süresinin tamamlanmasıyla, konu Temsilciler Meclisi veya Senato Genel Kurulu'nda görüşülmeksizin satış süreci hukuki engele takılmaksızın devam edecektir.
Bundan sonraki dönemde F110 motorlarının tedarikine ilişkin teknik ve ticari görüşmeler, ABD yönetimi ve ilgili kurumlarla Türkiye'deki muhatap makamlar arasında sürdürülecektir. Sürecin ilerleyen evrelerinde motorların teslimat takvimi, entegrasyon çalışmaları, test ve sertifikasyon faaliyetleri gibi konular ele alınması öngörülmektedir.
