"Kader Bağı" belgeseli, 15 Temmuz mücadelesine uluslararası perspektiften ışık tutuyor
Yönetmen Mücahit Emre Sever'in "Kader Bağı" belgeseli, 15 Temmuz 2016'da İstanbul'da bulunan Arap coğrafyasından gelen insanların darbe girişimine karşı direnişini anlatıyor. Film, TRT Arabi'nin belgesel ekibi tarafından hazırlanmış olup, yaklaşık beş kişiyle yapılan röportajlar aracılığıyla Filistinli araştırmacı Muin Naim gibi karakterlerin hikayelerine odaklanıyor.
TRT Arabi'nin ödüllü belgesel ekibi tarafından hazırlanan "Kader Bağı", yönetmen Mücahit Emre Sever'in imzasını taşıyor. Belgesel, "Cesur Ol, İz Bırak" temasıyla düzenlenen TRT Uluslararası Belgesel Ödülleri'nde prömiyerini yapmış ve 15 Temmuz'da TRT ekranlarında izleyiciyle buluşacak.
Sever, 15 Temmuz mücadelesinin sadece Türkiye'nin sınırlarında kalmadığını, dünyanın farklı bölgelerinden insanların hayatlarına da etki ettiğini vurguluyor. Belgesele ilişkin açıklamalarında şunları söylemektedir: "İzleyicilerin tahmin edemeyeceği kadar farklı milletten ve ülkeden insan o gece İstanbul'daydı. Bu kişilerin hayatları darbe girişimiyle bir şekilde kesişti. Ulaşabildiğimiz kişilerin önemli bir bölümü Arap coğrafyasındaki ülkelerden gelen ziyaretçilerdi. O gece onlar da Cumhurbaşkanımızın çağrısıyla sokaklara çıkan ve darbeye karşı duran insanlara tanıklık etti."
Belgeseldeki kişilerden biri 15 Temmuz gecesi İstanbul Büyükşehir Belediyesi önündeki çatışmalarda yaralanmış, ardından 11 gün komada, 2 ay yoğun bakımda kalmıştır. Sever, İBB önü, Vatan Caddesi, Saraçhane Parkı, Atatürk Havalimanı, Boğaz Köprüsü, Çengelköy ve Üsküdar Meydanı gibi alanlarda bulunan insanları listeleyerek yaklaşık 10 kişiyle görüştüğünü, bunların arasından beş kişiyle röportaj yapma fırsatı bulduğunu belirtiyor.
Filmde yer alan Filistinli araştırmacı, yazar ve gazeteci Muin Naim'in hikayesi özellikle dikkate değerdir. Sever, Naim'in o akşam evine giderken darbe girişimini haber aldığını ve evindeki tüm eşyalarını bırakarak sadece cüzdanıyla Atatürk Havalimanı'na gittiğini anlatır. Naim, otomobilini tankın önüne koymuş ve "Arabayı ezecekler" uyarısına "Sorun yok, ezilsin. Yeter ki askerler buraya girmesin" yanıtını vermiştir. Sabaha kadar yaklaşık 10-12 saat havalimanı önünde kalan Naim, annesine telefon ettiğinde, annesi oğlundan nasıl olduğunu değil, "Darbe başarılı mı oldu?" sorusunu sormuştur. "Hayır" cevabını alınca annesi "Tamam o zaman artık rahat uyuyabilirim" demiştir.
Sever, belgeseldeki tüm karakterlerin yaşananlar karşısında kayıtsız kalmadığını, hepsinin "Bu ülkenin korunması bizim de görevimiz" düşüncesine sahip olduğunu ifade eder. Yönetmen, insanlarla ilgili hikayeler anlatma konusundaki çabalarını vurgulayarak, insan deneyimlerini görünür kılmayı belgesel çalışmalarının merkezine yerleştirdiğini belirtir.
Sever, yaşanmış insan hikayelerinin olayların duygusal boyutunu aktarmada eşsiz bir güce sahip olduğunu düşünmektedir: "Bu hikayelerin oluşturduğu etkiyi ne bir kitap, ne bir şiir, ne bir şarkı, ne de akademik çalışmalar sağlayabilir. O duyguyu ancak hikayenin kendisi aktarabilir."
Yönetmen, diğer belgeseli "Adalet Aranıyor"dan da söz ederek, Güney Afrika'nın İsrail'e karşı Uluslararası Adalet Divanı'nda açtığı davanın merkezine alındığını anlatır. Bu davanın 2023 Aralık ayında açıldığını, sonuçlanmasının ise uzmanlara göre 10 yıldan fazla süreceğini belirtir. Sever, bu konunun medyada yeterince yer almadığından duydukları endişeyi ve bu hikayeleri anlatmaya devam etme kararlılıklarını dile getirmektedir.
