Mayıs Dış Ticaret Verileri: Fiyatlar Yükselirken Ticaret Hacmi Geriledi
Türkiye İstatistik Kurumu'nun açıkladığı mayıs verileri, ihracat ve ithalatta fiyat artışlarının devam ettiğini, ancak ticaret hacminin önceki yıla kıyasla belirgin şekilde düştüğünü göstermektedir. İhracat birim değer endeksi yüzde 14,2 artarken ihracat miktarı yüzde 20,8 gerilemiştir. İthalat tarafında da benzer eğilim gözlenmiş, fiyatlar yükselirken miktar endeksi yüzde 21,8 azalmıştır.
Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan mayıs ayı dış ticaret endeksleri, ekonomide karışık sinyaller vermektedir. Verilere göre ihracat ve ithalat fiyatlarında artış yaşanırken, ticaret hacminde geçen yılın aynı dönemine oranla ciddi bir daralma meydana gelmiştir.
İhracat tarafında birim değer endeksi yıllık bazda yüzde 14,2 oranında yükselmiştir. Sektörel bazda incelendiğinde, yakıt grubunun yüzde 52,5 ile en yüksek artışı kaydettiği, bunu imalat sanayinin yüzde 12, ham maddelerin yüzde 11,3 ve gıda-içecek-tütün sektörünün yüzde 8,8'lik artışlarının takip ettiği görülmektedir. Ancak ihracat miktarı bağlamında durum farklıdır; ihracat miktar endeksi geçen yılın aynı ayına göre yüzde 20,8 oranında düşmüştür. Bu düşüş imalat sanayinde yüzde 21,4, ham maddelerde yüzde 19,9, yakıtlarda yüzde 20,6 ve gıda-içecek-tütün kategorisinde yüzde 16 olarak gerçekleşmiştir.
İthalat alanında da benzer bir tablo gözlenmektedir. İthalat birim değer endeksi, ihracattaki gibi yüzde 14,2 artmıştır. Yakıt grubundaki yüzde 49'luk artış öne çıkarken, imalat sanayinde yüzde 6,4 ve ham maddelerde yüzde 4,3'lük artış kaydedilmiştir. Gıda-içecek-tütün sektöründe ise birim değer endeksi yüzde 2,4 gerilemiştir. İthalat miktar endeksi ise yüzde 21,8 azalmış, en sert düşüş imalat sanayinde yüzde 23,1 ile meydana gelmiştir.
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılan veriler incelendiğinde, ihracat miktar endeksi nisandan mayısa yüzde 1,2 artarak 146 seviyesinden 147,7'ye çıkmıştır. Buna karşılık ithalat miktar endeksi yüzde 6 azalarak 116 seviyesine gerilemiştir. Takvim etkilerinden arındırılan seride ise ihracat miktar endeksi yıllık bazda yüzde 5,5, ithalat miktar endeksi ise yüzde 10 düşüş göstermektedir.
Dış ticaret haddi, ihracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine oranı olarak hesaplandığında, geçen yılın mayıs ayında 89,5 seviyesindeyken bu yılın aynı ayında 0,1 puan artarak 89,6 olarak gerçekleşmiştir. Bu sınırlı yükseliş, dış ticaret dengesinin nispeten stabil kaldığını ancak ticaret hacmindeki ciddi daralmanın temel sorun olduğunu göstermektedir.
