Çin'de Haziran Enflasyonu Beklentilerin Altında Kaldı
Çin'in haziran ayı tüketici fiyat endeksi yıllık yüzde 1 oranında artarak ekonomist beklentilerinin altında kaldı. Emtia maliyetlerindeki gerilemesine rağmen üretici enflasyonu yüzde 4,1'e yükseldi. Tüketici ve üretici fiyatları arasındaki bu ayrışma, şirket kârlılığı üzerinde baskı oluşturuyor.
Çin'in haziran ayı enflasyon verileri, emtia maliyetlerindeki gerilemesine rağmen iki farklı tablo sundu. Çin Ulusal İstatistik Bürosu'nün açıkladığı verilere göre tüketici fiyat endeksi yıllık yüzde 1 arttı ve Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin medyan tahmininin yüzde 1,1'ini geride bıraktı. Mayıs ayında yüzde 1,2 olan tüketici fiyatları bu şekilde yavaşladı.
İran gerilimindeki yumuşama emtia maliyetlerinde baskı azalması sağlarken, çekirdek tüketici fiyat endeksi ocak ayından bu yana en düşük seviye olan yüzde 1'e indi. Gıda ve enerji gibi oynak kalemler çıkarıldığında görülen bu düşüş, iç talepteki kırılganlığı işaret ediyor.
Üretici tarafında ise farklı bir dinamik hâkim. Üretici enflasyonu yıllık yüzde 4,1'e yükseldi ve beklentilere paralel gerçekleşti. Küresel petrol, çip ve metal fiyatlarındaki artış, üretim maliyetlerine devam ederek yansımaktadır. Bu durum tüketici ve üretici fiyatları arasında önemli bir ayrışmayı ortaya koymaktadır.
Çin ekonomisi geçen çeyrekte üç yıl süren deflasyon döneminden çıkmış görünmektedir. Yapay zeka yatırımlarındaki güçlü artış ve Orta Doğu çatışmalarından kaynaklanan petrol şoku fiyat dinamiklerini dönüştürmüştür. Ancak tüketici enflasyonunun haziranda yüzde 1'e yavaşlaması, geniş tabanlı bir reflasyonun henüz güçlü olmadığını göstermektedir.
Üretici fiyatlarındaki yüzde 4,1'lik artış, maliyet cephesinde devam eden baskıyı açığa çıkarmaktadır. Küresel emtia fiyatlarının yükselmesi fabrikaların girdi maliyetlerini artırırken, zayıf tüketici harcamaları şirketlerin bu maliyetleri nihai fiyatlara tam olarak yansıtmasını engellenmektedir. Fabrikalar maliyetleri tüketiciye aktaramadığında kâr marjları baskı altına girmektedir. Sanayi şirketleri açısından fiyatlama gücü sınırlı kalmakta, iç talep yeterince güçlenmeden üretici fiyatlarındaki artış kârlılığı tehdit etmektedir.
Çekirdek enflasyonun gerilemesi, hanehalkı harcamalarının güçlü bir fiyat baskısı yaratmadığını göstermektedir. Çin enflasyonunun kalıcı şekilde yükselmesi için emtia fiyatlarından ziyade iç tüketimden de destek alması gerekmektedir.
Dünyanın en büyük imalat ekonomisinde fiyat baskılarının canlanması küresel piyasalar için de önem taşımaktadır. Çin ihracat fiyatları 2023 başından bu yana en hızlı artışını kaydetmektedir. Bu eğilim, yıllarca süren daralmanın ardından tersine dönüşü temsil etmektedir. Çin'den gelen daha pahalı mallar küresel enflasyon baskısını artırabilmektedir.
Çin enflasyonunun tedarik zincirleri üzerinden diğer ekonomilere yayılma potansiyeli bulunmaktadır. Özellikle sanayi mallarında ihracat fiyatlarının yükselmesi, Avrupa ve ABD gibi büyük ithalat pazarlarında maliyetleri artırabilir ve merkez bankalarının enflasyonla mücadele sürecini zorlaştırabilir.
Haziran verileri reflasyon sürecinin henüz dengesiz ilerlediğini ortaya koymaktadır. Tüketici enflasyonunun yüzde 1'e gerilemesine karşın üretici fiyatları yüzde 4,1'e çıkmıştır. Çekirdek enflasyonun zayıflığı iç talepteki kırılganlığı vurgularken, ihracat fiyatlarındaki hızlanma dış piyasalara aktarılabilecek maliyet baskısına işaret etmektedir.
Çin enflasyonunun seyrini belirlemede hanehalkı talebinin rolü kritik olacaktır. Tüketici harcamaları toparlanmazsa fabrikalar artan maliyetleri fiyatlara yansıtmakta zorlanacak, şirket kârlılığını sınırlayacak ve geniş tabanlı reflasyon beklentilerini zayıflatacaktır. Talep güçlenirse ise üretici maliyetleri tüketici fiyatlarına daha hızlı yansıyabilir.
Piyasa ayrıca Orta Doğu kaynaklı petrol riskini yakından izlemektedir. Petrol fiyatlarındaki yeni yükselişler üretici maliyetlerini artırabilir. İran gerilimindeki yumuşama emtia maliyetlerini kısa süreli rahatlatmış olsa da, enerji piyasasında tansiyon artarsa Çin enflasyonu üzerindeki maliyet baskısı tekrar güçlenebilir.
