Güçlü Dolar Emtia Piyasalarında Baskı Oluşturuyor: Petrol ve Değerli Metallerde Sert Düşüş
ABD-İran görüşmelerindeki olumlu seyir ve dolar endeksinin güçlenmesi emtia piyasalarında farklı etkiler yarattı. Değerli metallerde dolar baskısı ve yüksek faiz beklentileri nedeniyle gümüşte yüzde 9, altında yüzde 1,8 düşüş yaşandı. Petrol fiyatları jeopolitik risk priminin azalmasıyla savaş öncesi seviyelerine geriledi. Baz metallerde ise Çin talebi endişeleri ve yüksek stok seviyeleri satış baskısı oluştururken tarım emtialarında hava koşulları belirleyici rol oynuyor.
Emtia piyasaları bu hafta güçlü dolar ve jeopolitik gelişmeler ekseninde dalgalanma yaşadı. ABD-İran görüşmelerinin olumlu seyrü ve Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğinin hızlanması, enerji piyasalarındaki jeopolitik risk primini azaltarak Brent petrol fiyatlarını savaş öncesi seviyelerine çekti.
Fed'in enflasyon göstergesi olan çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi mayısta yıllık bazda yüzde 3,4 arttı. Bu verinin ardından Fed'in yıl sonuna kadar faiz artırımına gideceğine ilişkin beklentiler zayıfladı; ancak dolar endeksindeki güçlü performans emtia fiyatlamaları üzerinde baskı yaratmaya devam etti. Dolar endeksi haftalık bazda yüzde 0,5 artışla 101,5 seviyesine ulaşarak 13 Mayıs 2025'ten bu yana en yüksek seviyesini test etti. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi ise önceki haftaya göre yaklaşık 10 baz puan azalışla yüzde 4,37'de kapandı.
Değerli metallerde, Fed'in sıkı para politikasını sürdüreceğine ilişkin beklentiler ve dolar endeksinin yükselişi fiyatlamaları olumsuz etkiledi. Yüksek faiz oranları beklentisi, faiz getirisi bulunmayan değerli metallere yönelik talebi azaltırken, güçlenen dolar diğer para birimleriyle yatırım yapan alıcılar açısından bu ürünleri daha pahalı hale getirdi. Altının ons fiyatı hafta içinde 4 bin dolar seviyesinin altını test ederek haftayı 4 bin 81 dolar civarında tamamladı. Gümüş, hem değerli metal hem de sanayi üretimine duyarlı bir emtia olması nedeniyle altına kıyasla daha sert satış baskısı altında kaldı. Haftalık bazda gümüşte yüzde 9, paladyumda yüzde 4,2, platinde yüzde 2,2 ve altında yüzde 1,8 gerileme kaydedildi.
Baz metallerde, güçlü dolar, Çin talebine yönelik endişeler ve yüksek stok seviyeleri fiyatlamaları etkiledi. Dolar endeksinin değer kazanması, dolar üzerinden fiyatlanan sanayi metallerini ithal eden ülkeler açısından daha pahalı hale getirerek satış baskısını artırdı. Alüminyumda, Orta Doğu'daki enerji arzına ilişkin risklerin azalması, Çin'deki yüksek üretim seviyeleri ve görünür stokların talep karşılama kapasitesi fiyat düşüşünü tetikledi. Bakırda, ABD'nin olası tarife kararları öncesinde COMEX depolarındaki stok artışı ve Çin'de yüksek fiyatların fiziki alımları sınırlaması satış baskısı oluşturdu. Ancak veri merkezi yatırımları, elektrik şebekelerinin yenilenmesi ve enerji dönüşümüne ilişkin uzun vadeli beklentiler kayıpların derinleşmesini sınırladı. Haftalık bazda libre piyasasında alüminyumda yüzde 5,8, nikelde yüzde 4,2, bakırda yüzde 3,2, kurşunda yüzde 2,5 ve çinkoda yüzde 1,9 düşüş yaşandı.
Enerji piyasasında, ABD-İran arasındaki uzlaşı süreci ve Hürmüz Boğazı'ndaki tanker trafiğinin artması petrol fiyatlarını aşağı çekti. Görüşmelerin olumlu seyrettiğine ilişkin haberler ve boğazdaki gemi geçişlerinin normalleşmesi bölgeden yapılan petrol sevkiyatının düzeleceğine yönelik beklentileri güçlendirdi. Brent petrol, çatışmalar sırasında fiyatlara eklenen arz kesintisi primini büyük ölçüde geri vererek savaş öncesi seviyelerine indi. Ancak trafiğin tam normalleşmemesi, bölgedeki güvenlik riskleri ve görüşmelerin kalıcı bir anlaşmaya dönüşüp dönüşmeyeceğine ilişkin belirsizlikler fiyat düşüşünü sınırladı. Güçlü dolar ve küresel petrol talebinin yavaşlayabileceğine ilişkin endişeler de Brent petrol üzerinde satış baskısı oluşturan ek faktörler oldu. Haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 8,5 düşerken doğal gaz fiyatı yüzde 1,4 arttı. Doğal gaz, ABD'nin orta ve doğu kesimlerindeki sıcak hava tahminleriyle pozitif ayrıştı; buna karşın yüksek stok seviyeleri ve güçlü üretim yükselişi sınırladı.
Tarım emtialarında hava koşulları belirleyici rol oynuyor. ABD'nin Orta Batı bölgesindeki hava tahminleri, Hindistan'daki muson yağışları, kuzey yarımkürede devam eden hasat ve Batı Afrika'daki aşırı yağışlar fiyatlamaları etkileyecek temel faktörler olarak öne çıkıyor. Soya fasulyesinde, ABD Orta Batı'sına yönelik sıcak ve kurak hava tahminleri ürün gelişimine ilişkin endişeleri artırırken, Çin talebinin canlanabileceğine yönelik beklentiler yükselişi desteklemektedir.
