Yargı Paketi ile Kanuni Faiz Oranları Değişiyor, İşçi Alacakları Etkilenmiyor
TBMM'de kabul edilen 12. Yargı Paketi, kanuni faiz tanımını değiştirerek oranı yüzde 24'ten yüzde 31'e yükseltecek. Değişiklik, genel borç alacaklarına uygulanacak olup, işçilerin ücret ve kıdem tazminatı gibi alacaklarında mevcut en yüksek mevduat faiz oranı uygulaması değişmeyecek. Anayasa Mahkemesi'nin enflasyonun altındaki faiz oranlarının mülkiyet hakkını ihlal ettiği kararına dayanarak yapılan düzenleme, milyonlarca kişiyi ilgilendirecek.
TBMM Adalet Komisyonunda kabul edilen 12. Yargı Paketi, kanuni faiz oranlarında önemli değişiklikler getiriyor. Anayasa Mahkemesi'nin enflasyonun altında kalan faiz oranlarının mülkiyet hakkını ihlal ettiği kararı üzerine yapılan bu düzenleme, milyonlarca vatandaşı etkileyecek.
Kanuni faiz oranı 2023 yılına kadar uzun süre yüzde 9'da kalmıştı ve bu oran enflasyonun oldukça altındaydı. 1 Ocak 2023'ten bu yana yüzde 24 olarak uygulanmasına rağmen, geçmiş yıllardan kalan alacakları mahkeme yoluyla tahsil eden vatandaşların alacakları enflasyona karşı değer kaybetmeye devam etti. Anayasa Mahkemesi, bu düzenlemenin iptali için yapılan başvuruyu kabul ederek, 1 Eylül 2026'ya kadar yasal düzenleme yapılması için 9 aylık süre tanımıştır.
Yeni düzenlemeye göre, Türk Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu'na göre faiz ödenmesi gereken hallerde, sözleşmede faiz oranı belirlenmemişse kanuni faiz uygulanacaktır. Kanuni faiz oranı, Merkez Bankası'nın bir önceki yıl 31 Aralık tarihinde kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde 80'ine endekslenecektir. Merkez Bankası'nın 31 Aralık 2025'te reeskont faizini yüzde 38,75 oranında uygulaması nedeniyle, kanuni faiz yüzde 24'ten yüzde 31'e çıkacaktır. 30 Haziran tarihindeki reeskont oranında beş puanlık veya daha fazla bir değişiklik olması durumunda, yılın ikinci yarısında yeni oran uygulanacaktır.
Bunun yanında, kanuni faiz oranındaki bu değişiklik işçilerin ücret ve kıdem tazminatı gibi alacaklarına uygulanmayacaktır. 4857 Sayılı İş Kanunu'nun 34'üncü maddesi uyarınca, işçilerin gününde ödenmeyen ücretlerine en yüksek mevduat faiz oranı uygulanmaya devam edecektir. Fazla mesai, hafta tatili ve resmi tatil günlerine ilişkin ücretler de bu kapsamda yer almaktadır. 1475 Sayılı Eski İş Kanunu'na göre kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi durumunda hakim tarafından belirlenen gecikme faiziyle ilgili mevcut uygulama aynen sürdürülecektir.
İşçi alacaklarına uygulanan en yüksek mevduat faiz oranı son dönemde dalgalı bir seyir göstermiştir. Aralık 2025'te yıllık enflasyon yüzde 30,89 iken işçi alacaklarına uygulanan faiz yüzde 45,00 olmuştur. Buna karşılık, 2024 yılı haziran ayında yıllık enflasyon yüzde 71,60 iken işçi alacak faizi yüzde 58,00'de kalmıştır. Geçmiş yıllar incelendiğinde, 2022 yılında enflasyon yüzde 64,27 ile yüzde 78,62 arasında değişirken, işçi alacaklarına uygulanan faiz oranı yüzde 32,00 ile yüzde 32,50'de sınırlı kalmıştır.
İşçi alacak davalarının uzun sürmesi nedeniyle, faiz oranları davanın sonucunu önemli ölçüde etkilemektedir. 2021 yılında doğan bir alacak davasında, işçinin kazandığı paranın değeri 2021 ve 2022 yıllarında enflasyona karşı reel olarak önemli ölçüde kaybetmiş, 2023 yılında da benzer şekilde enflasyonun altında kalmıştır. Son iki buçuk yıllık dönemde işçi alacaklarına uygulanan faiz oranı enflasyonun üzerinde seyretmesi sayesinde, 2025 yılında paraları alan işçiler reel anlamda kaybını kısmen telafi etmiş olmaktadırlar.
