IEA'dan kritik petrol tahmini: 2027'de arz fazlası kapıda
Uluslararası Enerji Ajansı, petrol piyasasında savaş ve Hürmüz Boğazı kaynaklı belirsizliklerin arz-talep dengesini belirlemeye devam ettiğini bildirdi. IEA, 2026'da küresel petrol arzının talebin altında kalacağını öngörürken, ABD-İran anlaşmasıyla Hürmüz Boğazı'nın kademeli açılmasının 2027'de piyasada günlük 5 milyon varili aşan arz fazlası yaratabileceğine dikkat çekti.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), petrol piyasasına ilişkin son değerlendirmesinde, küresel arz ve talep dengesinde savaş, Hürmüz Boğazı ve ABD-İran anlaşmasının belirleyici olmaya devam ettiğini bildirdi. Kurum, 2026'da arz tarafında baskının süreceğini öngörürken, Hürmüz Boğazı'nın kademeli olarak yeniden açılmasının 2027'de piyasada belirgin bir arz fazlası yaratabileceğine dikkat çekti. IEA, küresel petrol arzının 2026'da günlük 3,9 milyon varil azalacağına yönelik tahminini değiştirmedi. Kurum, arzın yıl genelinde talebin günlük 920 bin varil altında kalmasını bekliyor. Önceki tahminde söz konusu açığın günlük 1,7 milyon varil olacağı öngörülmüştü. Küresel arz mayısta gerilediIEA verilerine göre küresel petrol arzı mayıs ayında günlük 600 bin varil azalarak 94,5 milyon varile indi. Aynı dönemde OPEC üretimi de aylık bazda günlük 1,1 milyon varil geriledi. Körfez bölgesinde yaşanan arz kayıplarının, OPEC+ dışındaki üreticilerin ilave üretimiyle kısmen telafi edilmesi bekleniyor. Buna karşın piyasada arz tarafındaki kırılganlığın sürdüğü belirtiliyor. Yüksek fiyatlar talebi baskılıyorKurum, yüksek ham petrol fiyatları ve petrol ürünlerindeki tedarik kesintilerinin talep üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğunu değerlendirdi. IEA'ya göre bu gelişmelerin, 2026'nın ikinci çeyreğinde küresel petrol talebini yaklaşık günlük 5 milyon varil azaltması bekleniyor. IEA, İran savaşının etkisiyle 2026'da küresel petrol talebinin günlük 1,1 milyon varil gerileyeceğini tahmin ediyor. Stoklar 1990'dan bu yana en düşük seviyedeSavaşın başlamasından bu yana izlenen küresel petrol stoklarında da belirgin düşüş yaşandı. IEA'ya göre stoklar bu süreçte ortalama günlük 3,8 milyon varil azaldı. Mayıs ayındaki düşüşün ise günlük 4,6 milyon varile ulaşabileceği belirtildi. OECD ülkelerinin kamuya ait petrol stokları da 1990'dan bu yana en düşük seviyeye geriledi. ABD-İran anlaşması piyasalar için olumlu sinyalIEA, ABD ile İran arasında varılan anlaşmayı petrol piyasası açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi. Anlaşma kapsamında yaklaşık üç aydır devam eden çatışmaların sona erdirilmesi, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden açması ve ABD'nin deniz ablukasını kaldırması öngörülüyor. Kurum, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının Orta Doğu üretimini günlük 14 milyon varilden fazla azalttığını ve bunun tarihin en büyük petrol arz kesintisine yol açmış olabileceğini bildirdi. Buna rağmen IEA, bölgedeki operasyonel ve siyasi kısıtlamaların toparlanmayı geciktirebileceğini vurguladı. Kuruma göre tam normalleşmenin kısa sürede gerçekleşmesi beklenmiyor. 2027'de arz fazlası oluşabilirIEA, Hürmüz Boğazı'nın kademeli olarak yeniden açılmasıyla petrol piyasasında toparlanma bekliyor. Ancak kurum, bu sürecin 2027'de arz tarafında güçlü bir artışı beraberinde getireceğini öngörüyor. Tahminlere göre 2027'de küresel petrol arzı günlük 8 milyon varil artacak. Aynı dönemde talep artışının günlük 2 milyon varilde kalması bekleniyor. Böylece piyasada günlük 5 milyon varili aşan belirgin bir arz fazlası oluşabileceği değerlendiriliyor. IEA, aynı yıl OPEC+ üretiminin günlük 5,5 milyon varil, OPEC+ dışındaki ülkelerin üretiminin ise günlük 2,5 milyon varil artacağını tahmin ediyor.