BYD'nin Manisa Yatırımı Askıya Alındı: 'Proje Beklemede, Takvim Yok'
BYD, Türkiye'deki Manisa fabrika yatırımını askıya aldığını resmi olarak açıkladı. Şirketin Başkan Yardımcısı Stella Li, inşaata henüz başlanmadığını ve üretim başlama tarihi için bir zaman çizelgesi olmadığını belirtti. Avrupa'daki önceliğin Macaristan olduğu vurgulanırken, Ankara'nın söz konusu yatırımın tamamlanması noktasında devam eden izleme ve denetim çalışmalarına dikkat çektiği öğrenildi.
Küresel ekonomik belirsizlikler ve bölgesel riskler, Türkiye'ye yönelik büyük ölçekli yatırım projelerini ertelemeye veya yeniden değerlendirmeye neden olmaktadır. Bu bağlamda, BYD'nin Manisa'da kurulması planlanan otomotiv fabrikası tartışmaların merkezinde yer almaktadır.
Manisa'da inşa edilmesi öngörülen fabrika alanında henüz herhangi bir inşaat çalışması başlamamıştır. Oysa ilk açıklamalarda üretimin 2026 yılı sonuna kadar başlatılması hedefleniyordu. Ancak BYD Başkan Yardımcısı Stella Li tarafından Reuters'a yapılan son açıklamalar, proje hakkındaki belirsizliği derinleştirmiştir.
Stella Li, BYD'nin Avrupa'daki birinci önceliğinin Macaristan olduğunu ve Türkiye yatırımının şu anda askıda bulunduğunu ifade etmiştir. Şirketin fabrika inşaatına başlamadığını, projenin suspanse durumda olduğunu ve üretim başlama tarihi konusunda bir zaman çizelgesinin olmadığını açıkça belirtmiştir. Li, Avrupa'da ikinci bir üretim tesisi bulmaya odaklanacaklarını da sözlerine eklemiştir.
Bu açıklamalar, Temmuz 2024'te Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın katılımıyla duyurulan ve Türkiye otomotiv sanayisinin son yıllardaki en büyük yatırımlarından biri olarak gösterilen BYD-Manisa projesi açısından kritik önem taşımaktadır. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile imzalanan anlaşmaya göre, BYD'nin Manisa'da yıllık 150 bin araç üretim kapasiteli bir tesis ve Ar-Ge merkezi kurması planlanıyordu. Yaklaşık 1 milyar dolarlık bu yatırımın 5 bin kişiye doğrudan istihdam sağlaması beklenmekteydi.
BYD'nin Avrupa'da elektrikli araç üretmesi, Çin yapımı elektrikli araçlara uygulanan Avrupa Birliği gümrük vergilerinden kaçınmasına önemli avantaj sağlayacaktır. Daha birkaç ay öncesinde BYD yöneticileri, Türkiye fabrikasının 2026 yılında devreye alınacağını ve Macaristan ile birlikte Avrupa operasyonlarının temelini oluşturacağını ifade etmişti. Ancak son gelişmeler, şirketin Avrupa stratejisinde önemli bir değişime işaret etmektedir. BYD şu anda tüm odağını Macaristan'daki Szeged fabrikasına vermiş durumdadır.
Yatırımın gecikmesi, son aylar itibariyle Ankara'nın da gündeminde yer almıştır. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, yatırım sözleşmesinin yürürlükte olduğunu ve sürecin yakından takip edildiğini belirtmiş, söz konusu yatırımın tamamlanmaması durumunda teşvik sisteminde tanımlanan müeyyidelerin uygulanacağını açıklamıştır. Ancak BYD'nin ilk kez resmi olarak "proje beklemede" ifadesini kullanması, durumun yeni bir aşamaya girdiğini göstermektedir. Bu gelişmenin önümüzdeki günlerde Ankara'dan yeni açıklamaları beraberinde getirmesi beklenmektedir.