Gökçeada'ya Şap Hastalığından Aşılı Ari Bölge Statüsü Verildi
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın başvurusu üzerine Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı (WOAH), Gökçeada'ya şap hastalığından aşılı ari bölge statüsü tanıdı. Mayıs 2026'da WOAH'ın 93. Genel Oturumunda resmen kabul edilen bu statü, Türkiye'nin hayvancılık alanındaki başarısını uluslararası düzeyde tescillemektedir. Gökçeada ile Trakya Bölgesi arasında serbest hayvan hareketi sağlanacak ve bölgenin ekonomik sürdürülebilirliği güçlendirilecektir.
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın açıklamasına göre, Gökçeada bugüne kadar şap hastalığı vakası kaydedilmemiştir. Ege Denizi ile Anadolu'dan ayrılmış olan adanın coğrafi konumu, hastalıklara karşı önemli bir biyogüvenlik avantajı sunmaktadır. Trakya Bölgesi'nin 2010 yılından itibaren devam ettirdiği başarılı statü, Gökçeada için güçlü bir model oluştururken, adanın ari hayvancılık yapısını koruyarak sağlıklı, güvenilir ve sürdürülebilir hayvansal üretimin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Bakanlık tarafından hazırlanan teknik dosya, 2025 yılında WOAH Arilik Departmanına sunulmuştur. WOAH Bilimsel Komitesi'nin değerlendirmesi sonucunda Gökçeada, Kara Hayvanları Sağlık Kodu kapsamında aşılı ari bölge olma şartlarını karşıladığı tespit edilmiş ve Mayıs 2026'da yapılan 93. Genel Oturumunda bu statü resmen kabul edilmiştir. Paris'teki toplantıda sertifika, Bakan Yardımcısı Ahmet Gümen'e takdim edilmiştir. WOAH tarafındaki bu tanıma, Türkiye'nin uluslararası düzeyde koruma altındaki bölgelerini genişletmek ve şap hastalığı ile mücadeledeki başarısını tescillemek açısından önem taşımaktadır.
Aşılı arilik statüsünün kazanılması, hayvancılık ekonomisi için birçok avantaj sağlamaktadır. Hastalığın kontrol altında bulunduğu bölgelerde üretim kayıpları azalmakta ve işletme verimliliği artmaktadır. İki ari bölge arasında hayvan hareketi şarta bağlı olmadığından, Gökçeada ile Trakya Bölgesi arasında serbest hayvan hareketi yapılabilecektir. Bu gelişme, Trakya Bölgesi'nin hayvan ihtiyaçlarını karşılamak için yeni bir ari bölgeden yararlanma imkânı sunar. Ari olmayan bölgelerden yapılacak hayvan hareketleri ise belirli şartlar ve analizler çerçevesinde gerçekleştirilecek olup, böylece hastalığın giriş riski minimize edilmek suretiyle üreticilerin ekonomik sürdürülebilirliği güçlendirilecektir.
Aşılı arilik statüsü, güçlü sürveyans sistemi, kayıt altyapısı, laboratuvar kapasitesi, hızlı teşhis, hayvan hareket kontrolü ve etkin aşılama programları gerektirmektedir. Bu kapsamda yapılan çalışmalar sadece şap hastalığına karşı değil, diğer salgın hastalıklarla mücadele kapasitesini de artırmaktadır. WOAH tarafından verilen statü, ülkenin veteriner otoritesinin yetkinliğini gösterek uluslararası yatırımcı ve ticaret ortakları nezdinde güven oluşturmaktadır. Sınır aşan hastalıklarda bir bölgenin aşılı ari hale gelmesi, komşu bölgelerdeki riski de azaltmakta ve bölgesel kontrol programlarının etkinliğini arttırmaktadır. Gökçeada örneği, Türkiye'nin zonlama yaklaşımıyla daha geniş alanlarda statü kazanmayı hedeflediğini ve Trakya Bölgesi'nin uzun yıllardır sürdürdüğü başarılı uygulamaların devamı niteliğinde değerlendirilmektedir.
