BYD'nin Türkiye Yatırımı Askıda: 1 Milyar Dolarlık Ceza Beklentisi
Çinli elektrikli otomobil üreticisi BYD, Manisa'da açıkladığı 1 milyar dolarlık fabrika yatırımını askıya aldı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı yatırım şartlarının yerine getirilmemesi halinde yasal yaptırımlar uygulayabileceğini belirtirken, medya raporlarına göre şirket yaklaşık 1 milyar dolarlık ceza ile karşı karşıya olabilir.
Çinli elektrikli otomobil üreticisi BYD'nin Türkiye'deki yatırım projesi belirsizliğini korumaya devam ediyor. Şirket, Temmuz 2024'te Manisa'da yıllık 150 bin araç kapasiteli üretim tesisi ve AR-GE merkezi kuracağını duyurmuş, ancak daha sonra projeyi askıya aldığını açıklamıştır.
BYD Başkan Yardımcısı Stella Li, Türkiye'deki üretim tesisinin kurulum sürecinin durdurulduğunu ve üretime ilişkin belirlenmiş bir takvim bulunmadığını ifade etmiştir. Li, şirketin mevcut önceliklerinin değiştiğini belirterek: "Şu anda birinci önceliğimiz Macaristan pazarındaki yatırımlarımız. İkinci odak noktamız ise Avrupa genelinde üretim yapabileceğimiz ikinci bir tesis için uygun lokasyonu bulmaktır" demiştir.
Yatırım anlaşması kapsamında BYD, fabrika tamamlanana kadar ithal ettiği araçlarda yüzde 40'lık gümrük vergisi muafiyetinden yararlanmaktadır. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, daha önceki açıklamasında sürecin yatırım teşvik mevzuatı kapsamında takip edildiğini ve yatırımın tamamlanmaması halinde uygulanacak yaptırımların mevzuatta yer aldığını vurgulamıştır. Kacır, "Teminat mekanizmaları ile de ülke çıkarlarımız korunmuştur" ifadesini kullanmıştır.
Gazeteci Fatih Altaylı, yatırım taahhüdü nedeniyle çeşitli desteklerden yararlanan BYD'ye, şartların yerine getirilmemesi halinde yaklaşık 1 milyar dolarlık ceza kesilebileceğini öne sürmüştür. Altaylı'na göre, aradan geçen sürede Manisa fabrika yatırımında somut ilerleme sağlanmamıştır. BYD tarafı ise gecikmenin Çin hükümetinden gerekli onayın alınamamasından kaynaklandığını savunmaktadır.
Şirketin Avrupa stratejisinde Macaristan yatırımlarına öncelik verdiği belirtilirken, Manisa fabrikasının geleceğine ilişkin belirsizlik devam etmektedir.
