Devlet Tahvili İhraçlarında Küresel Rekor Kırılıyor
Bloomberg verilerine göre, bütçe açıkları küresel finansal krizden bu yana en yüksek seviyelere ulaşarak devlet tahvili ihraçlarında rekor kırılmıştır. Artan askeri harcamalar, enerji dönüşümü ve pandemi döneminde alınan borçların geri ödenmesi, kamu finansmanı üzerinde ciddi baskı oluşturmaktadır. Yüksek faiz ortamına rağmen yatırımcı talebinin güçlü kalması, hükümetlerin bu fırsat penceresini kullanarak büyük ihraçlar gerçekleştirmesine olanak sağlamaktadır.
Küresel kamu borçlanması yeni rekor seviyelere ulaşmıştır. Bloomberg tarafından derlenen verilere göre, bütçe açıkları küresel finansal krizden bu yana kademeli olarak artarken, son dönemde jeopolitik riskler ve ekonomik baskılar nedeniyle kamu finansmanı üzerindeki yük önemli ölçüde ağırlaşmıştır.
Pandemi döneminde rekor düşük seviyelere çekilen faiz oranlarının ardından, Orta Doğu'daki çatışmaların tetiklediği fiyat şoklarından haneleri koruma çabaları ile tırmanan savunma harcamaları, bütçe açıklarını yeniden genişletmektedir. Nüfusun yaşlanması ve yükselen faiz oranları da bu baskıyı körükleyen önemli faktörlerdir.
Borçlanmanın Ana Motorları: Askeri Harcamalar ve Enerji Dönüşümü
Danske Bank AS Başanalisti Jens Peter Sorensen, tahvil arzındaki olağanüstü artışın temel nedeninin artan kamu harcamaları ve buna bağlı olarak büyüyen finansman ihtiyaçları olduğunu vurgulamaktadır. Sorensen'e göre, askeri harcamalar, altyapı projeleri ve temiz enerjiye geçiş süreçleri bütçelerde büyük yer kaplamaktadır.
Alemanya, mali kurallarını esneterek askeri harcamalar ve altyapı projeleri için bu yıl üç ihraç aracılığıyla 14 milyar euro kaynak sağlamıştır. Avrupa Birliği de benzer şekilde savunma ve enerji projelerine harcama yapılabilmesi için bütçe kurallarını gevşetmiştir.
Son 10 yılın 8'inde tahvil piyasasının en büyük borçlanıcısı olan İtalya, 2026'nın ilk altı ayında yaklaşık 70 milyar euro (81 milyar dolar) toplayarak tekrar zirvede yer almıştır. İngiltere, Belçika ve Sırbistan tarihinin en büyük tahvil satışlarına imza atarken, Avustralya ve Meksika da yılın en çok ihraç yapan ilk 10 ülkesi arasında yerini almıştır.
Yüksek Faizlere Rağmen Güçlü Yatırımcı Talebi
Körf ez bölgesindeki çatışmadan kaynaklanan enflasyonist şok tahvil getirilerini yukarı taşırken, küresel faiz tahminleri karmaşıklaşmıştır. Avrupa Merkez Bankası'nın 2023'ten bu yana ilk faiz artışını yapması beklenmekte, ABD Merkez Bankası'nın ise yılın ilerleyen dönemlerinde para politikasını daha da sıkılaştırması öngörülmektedir.
Bu belirsizliğe rağmen, özellikle kısa vadeli tahvillere yönelik yatırımcı talebi oldukça güçlü seyrinde gitmektedir. TwentyFour Asset Management Portföy Yöneticisi Johnathan Owen, hükümetlerin piyasaların sağlıklı ve istekli olduğu bu dönemi bir fırsat penceresi olarak gördüğünü, yoğun borç itfa takvimlerini ve yüksek harcamalarını bu şekilde fonladıklarını belirtmiştir.
Yatırımcılar borç senetlerine ilgi göstermeye devam etse de karşılığında daha yüksek getiri talep etmektedir. Örneğin, ABD'nin Mayıs ayında gerçekleştirdiği 30 yıllık tahvil ihalesi, 2007'den bu yana ilk kez yüzde 5'in üzerinde bir getiriyle sonuçlanmıştır. İngiltere'nin Nisan ayındaki 15 milyar sterlinlik ihracı da 2008'den bu yana en yüksek getiri seviyesine ulaşarak rekor talep toplamıştır.
Pandemi Döneminin Borçları Geri Ödeme Aşamasında
İhraç hacmindeki artışı tetikleyen bir diğer önemli faktör, pandemi döneminde ihraç edilen tahvillerin vadelerinin dolmaya başlamasıdır. Natixis SA tarafından yapılan analiz, Euro Bölgesi egemen devletlerinin borç yapılandırma işlemlerinin 2026'da yüzde 26 arttığını göstermektedir. Bu oran, toplam sendikasyon ihraçlarındaki yüzde 11'lik yıllık artışı gölgede bırakmaktadır.
Natixis Faiz Stratejisti Theophile Legrand, rekor kıran ilk yarının büyük oranda vade sonu gelen borçların ödenmesinden kaynaklandığını belirtmiştir. Yılın geri kalanındaki ihraç temposunun merkez bankalarının faiz kararlarına bağlı olacağı öngörülmektedir.