150'den fazla matematikçi, yapay zekanın matematik alanındaki başarısının gerçekçi olmayan şekilde sunulduğunu belirten 'Leiden Yapay Zeka ve Matematik Bildirisi'ni yayımladı. Uzmanlar, yapay zeka sistemlerinin inandırıcı ancak hatalı matematiksel kanıtlar üretilebileceği, bu hataların sonraki araştırmalara zarar verebileceği konusunda uyarı yaptı. Bildiri, akademik finansman baskısının araştırmacıları yapay zeka teknolojilerinin yeteneklerini olduğundan daha büyük göstermeye teşvik edebileceğini de ortaya koydu.
Son yıllarda yapay zekanın matematik alanındaki performansı sıkça tartışılırken, akademisyen ve uzmanlar bu konuda temkinli bir yaklaşım benimsemektedir. Oxford Üniversitesi Bilgisayar Bilimleri Bölüm Başkanı Leslie Ann Goldberg ve diğer 150'den fazla uzman, 'Leiden Yapay Zeka ve Matematik Bildirisi' adıyla yayımlanan 11 sayfalık deklarasyonda, yapay zekanın matematiksel akıl yürütmede devrim yarattığı yönündeki değerlendirmelerin gerçekliği yansıtmadığını belirtmiştir.
Bildiride ön plana çıkan temel sorun, yapay zeka tarafından üretilen matematiksel çözümlerin güvenilirliğidir. Araştırmacılar, mevcut yapay zeka sistemlerinin son derece inandırıcı görünen ancak aslında hatalı olan matematiksel kanıtlar oluşturabildiğini vurgulamıştır. Bu durum yalnızca basit hesaplama hataları olarak değerlendirilmemektedir. Matematiksel çalışmaların büyük bölümünün önceki araştırmalara dayandığı göz önüne alındığında, hatalı bir kanıt, sonraki araştırmaların da yanlış sonuçlara ulaşmasına sebebiyet verebilmektedir. Bu nedenle yapay zeka tarafından oluşturulan sonuçların mutlaka uzman incelemesinden geçmesi gerekmektedir.
Bildiri, teknik riskler yanında akademik dünyanın ekonomik koşullarına da değinmiştir. Üniversiteler ve bilimsel kurumların uzun süredir finansman sorunlarıyla karşı karşıya olduğu, buna rağmen yapay zeka şirketlerinin akademisyenlere yüksek ücretler, güçlü işlem kapasitesi ve geniş araştırma imkânları sunduğu belirtilmiştir. Bu durum, bazı araştırmacıları yapay zeka teknolojilerinin başarılarını gerçekçi olmayan şekilde sunmaya yönlendirebilmektedir. Teknoloji şirketlerinin geliştirdikleri ürünlerin yeteneklerini vurgulama konusunda ticari motivasyonları bulunmaktadır.
Uzmanlar, yapay zekaya ilişkin kaygıların sadece matematik alanıyla sınırlı olmadığını da ortaya koymuştur. Bildiri, askeri uygulamalar, kitlesel gözetim, yanlış bilgi yayılımı ve çevresel etkilere dikkat çekmektedir. Akademik yayınlarda yapay zeka kullanımının yaygınlaşması, bilimsel literatüre hatalı veya 'halüsinasyon' içeren bilgilerin girmesi riskini artırabilmektedir.
Bildirinin hazırlayıcılarından Leiden Üniversitesi araştırmacısı Rodrigo Ochigame ise yapay zeka modellerinin eğitiminde kullanılan akademik çalışmalarla ilgili etik tartışmalara dikkat çekmiştir. Çok sayıda matematikçinin çalışmasının, sahiplerinin bilgisi ve rızası olmadan yapay zeka sistemlerinin eğitiminde kullanıldığunu belirtmiştir. Araştırmacılar, bilim insanlarının ürettiği içeriklerin teknoloji şirketleri tarafından nasıl değerlendirildiğine ilişkin daha sıkı kurallar ve düzenlemeler getirilmesi çağrısında bulunmuştur.
