Avrupa'nın 9 yıllık savunma hayali çöktü: FCAS projesi sonlandırıldı
Fransa ve Almanya'nın ortak savaş uçağı geliştirme projesi FCAS, 9 yıllık çekişme sonucu resmen sonlandırıldı. Dassault Aviation ve Airbus arasındaki rol dağılımı anlaşmazlığı ve nükleer silah taşıma konusundaki görüş ayrılıkları projeyi sona erdirdi. Avrupa'nın savunma alanında işbirliğinin sembolü olan proje, yeni ortaklıkların kapısını açarken, Combat Cloud adlı dijital ağ projesi devam etmeyi sürdürecek.
Avrupa'nın savunma alanında entegre işbirliği kurma hedefi, Fransa ve Almanya'nın ortak savaş uçağı programı FCAS'tan çekilmesiyle büyük bir darbe aldı. 2017 yılında başlatılan ve milyarlarca dolar bütçeyle yürütülen program, Fransa'nın Rafale uçaklarının ve Almanya ile İspanya'nın Eurofighter'larının yerini alacak yeni nesil bir savaş uçağı geliştirmeyi hedeflemişti.
Proje kapsamında, insansız hava araçları, gelişmiş sensörler ve dijital iletişim sistemlerinin entegre çalışacağı ağ merkezli bir savaş sistemi de kurulması planlanmıştı. Ancak dokuz yılı aşan çekişmeler sonunda program rafa kaldırıldı.
Savaş uçağının geliştirilmesinde liderlik talep eden Fransız Dassault Aviation ile Almanya ve İspanya'yı temsil eden Airbus arasındaki rol dağılımı anlaşmazlığı, projenin ana çatışma noktalarından biri oldu. Taraflar, askeri ihtiyaçlar konusunda da önemli görüş ayrılıkları yaşadı. Fransa, nükleer silah taşıyabilecek bir uçak isterken, Almanya bu gerekliliği ihtiyaç görmedi. İki farklı varyant geliştirme önerileri de destek bulmayınca projenin sonlandırılması kaçınılmaz hale geldi.
Karar, Avrupa'nın güvenlik ortamının giderek daha karmaşık hale geldiği bir dönemde açıklandı. Bununla birlikte hükümet kaynakları, FCAS resmi olarak sonlandırılsa da, savaş uçaklarını, insansız hava araçlarını ve diğer silah sistemlerini ortak bir dijital ağda birleştirmeyi hedefleyen Combat Cloud projesinin geliştirilmesinin devam edeceğini belirtmiştir.
Airbus için bu karar, yeni ortaklık fırsatlarının kapısını açabilir. Sektör temsilcileri, İsveçli Saab ile İngiltere, Japonya ve İtalya'nın yürüttüğü savaş uçağı programına Airbus'un katılabileceğini öne sürmektedir. Dassault'un ise Rafale'nin yeni neslini kendi imkanlarıyla geliştirmeye devam etmesi beklenmektedir.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz, yılın başında Alman-Fransız savunma projelerini hayata geçirmek için son ana kadar çabalamaya devam edeceğini ifade etmişti. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise nisan ayında yaptığı açıklamada, projenin tamamen sona erdiği yönündeki iddiaları reddederek, Avrupa'nın birlik, stratejik bağımsızlık ve egemenliğe her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyduğunu vurgulamıştır.
